สารส้ม มรดกตกทอด ความงามจากโบราณสู่ปัจจุบัน

ปกบทความสารส้ม

สารส้มอยู่ในชีวิตประจำวันของคนไทยมาช้านาน โดยในสมัยโบราณรุ่นคุณปู่คุณย่าคุณตาคุณยายที่ยังไม่มีน้ำประปาใช้เหมือนในปัจจุบัน ต้องอาศัยตักน้ำจากลำธารหรือรองน้ำฝนใส่โอ่งไว้ ด้วยภูมิปัญญาชาวบ้านที่ตกทอดกันมา จึงนำสารส้มไปแกว่งในน้ำ แล้วทิ้งไว้ให้ตะกอนตกนอนก่อน เพื่อได้น้ำใสสะอาด ไว้ดื่ม ปรุงอาหาร และอาบน้ำ

นอกจากนั้น ยังใช้สารส้มในกิจวัตรประจำวันต่างๆ อาทิ ดับกลิ่นตัว บริเวณรักแร้และเท้า รวมถึงใช้เป็นยาสามัญประจำบ้านอีกด้วย

 

สารส้ม

 

ทั้งนี้ ตามตำราสรรพคุณยาไทยโบราณว่าไว้ สารส้มมีสรรพคุณช่วยในการสมานแผล ช่วยหยุดเลือดในแผลตื้นเล็ก แก้แผลบวม แก้บาดแผลในปาก แก้รำมะนาดเหงือก ในสมัยก่อนเวลาปวดฟัน จึงผสมสารส้มกับน้ำใช้อม บรรเทาอาการปวดฟัน และป้องกันฟันโยกหลุด ทำให้ฟันมั่นคงแข็งแรง รวมถึงแก้ระดูขาวในสตรี แก้หนองใน แก้หนองเรื้อรัง และเป็นยาขับปัสสาวะ 

          ในทางวิทยาศาสตร์ สารส้ม (ALUM : Aluminium Sulphate) มีธาตุอะลูมิเนียมและซัลเฟต เป็นส่วนประกอบหลัก แบ่งออกได้เป็น 2 ประเภท คือ   

           1. ลักษณะเป็นผลึกใส ไม่มีสี อาทิ แอมโมเนียมอะลั่ม, โพแทสเซียมอะลั่ม

           2. ลักษณะเป็นก้อนผง หยาบ สีขาวขุ่น เรียกว่า อะลูมิเนียมซัลเฟต

          สารส้มทั้ง 2 ประเภท สามารถนำไปใช้ประโยชน์แบบเดียวกัน นั่นคือ ประโยชน์ในอุตสาหกรรมการประปา อุตสาหกรรมกระดาษ อุตสาหกรรมฟอกหนัง อุตสาหกรรมย้อมผ้า เป็นต้น

           รวมถึงยังประโยชน์ให้ธุรกิจความงาม เพราะในสารส้มมีสารระงับกลิ่นเหงื่อ และสารป้องกันแบคทีเรีย กระชับรูขุมขน จึงนิยมนำใช้ดับกลิ่นตัวได้ทุกส่วนของร่างกาย อาทิ รักแร้ และเท้า ได้ยาวนานตลอดทั้งวัน

          สารส้ม ยังเป็นผลึกที่ไม่มีสีและกลิ่น ไม่สามารถผ่านผนังเซลล์ผิวหนังได้ จึงปลอดภัยต่อร่างกาย ไม่เปื้อนเสื้อผ้า ไม่เป็นพิษต่อสิ่งแวดล้อม

          และด้วยคุณสมบัติการห้ามเลือด สมานแผลและผิวได้ ทำให้มีผู้ใช้ทาหลังโกนหนวด เพื่อลดการระคายเคือง และห้ามเลือดในกรณีที่เกิดบาดแผลเล็กจากมีดโกน, ใช้ทาที่ส้นเท้า รักษาอาการส้นเท้าแตก รวมถึงป้องกันไม่ให้ส้นเท้าแตกได้อีกด้วย

          กระบวนการใช้ประโยชน์จากสารส้ม นับว่าเป็นภูมิปัญญาชาวบ้านที่ตกทอดจากรุ่นสู่รุ่นอย่างแท้จริง

         

 

โรลออนสารส้มเกรซ

 

 อ้างอิง

  • นิตยสารชีวจิต
  • ผู้จัดการออนไลน์, คำให้สัมภาษณ์ นพ.นิพนธ์ โพธิ์พัฒนชัย อธิบดีกรมวิทยาศาสตร์การแพทย์
  • ฐานข้อมูลเครื่องยาสมุนไพร คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี
  • วิกิพีเดีย ประเทศไทย/สารส้ม

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น